Thứ Sáu, 25/04/2014, 12:26 (GMT+7)
 
 

Thế nào là phương pháp dạy học tích cực?

Thứ Sáu, 12 Tháng chín 2008, 10:12 GMT+7

Học phải đi đôi với hànhĐể khắc phục biểu hiện “tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” thì vấn đề đổi mới phương pháp dạy và học là gốc rễ, ngọn nguôn của vấn đề. Điểm lại trong thời gian qua, đặc biệt năm 2007 chúng ta khắc phục đến đâu? Hiệu quả thế nào thì chưa có số liệu tổng kết để rút kinh nghiệm và bàn biện pháp khắc phục. Ở các trường đại học và cao đẳng, vấn đề đổi mới phương pháp luôn là điểm “nóng” được quan tâm số một của đảng bộ, chi bộ, của lãnh đạo nhà trường, vì đó là nhiệm vụ chính trị trung tâm. Trong sinh hoạt ra nghị quyết năm, quý, tháng, chuyên đề hầu như vấn đề này luôn được các đảng viên - nhà giáo đề cập khá nhiều. Các buổi thảo luận, tranh luận thường rất sôi nổi. Ai cũng có thể đưa ra ý kiến riêng của mình, nào là phải phát huy nhân tố người học, lấy người học làm trung tâm, ý kiến khác lại cho rằng phải kích thích tính tích cực, chủ động của người học… nhưng làm thế nào thì nhiều người còn mơ hồ, lúng túng…

Để biết được thực tế ra sao, ta hãy đến một số trường đại học, cao đẳng để  tận “mục sở thị” về phương pháp dạy của  các thầy, các cô! Bốn tiết học bắt sinh viên phải chép tới mười trang giấy. Và như vậy, trung bình 18 phút một trang, với 180 phút sinh viên phải bút kí  thật nhanh mới có thể chép được chừng ấy trang giấy, liệu phương pháp tích cực của giảng viên thể hiện như thế nào? Thật đáng buồn với kiểu dạy “hãy làm như tôi nói, đừng làm như tôi làm” của một bộ phận không nhỏ giảng viên hiện nay. Đó phải chăng là phương pháp tích cực hay là một kiểu “hành” sinh viên.

Có thầy, cô vừa mới bước chân tới lớp đã trân trọng giới thiệu ngay về mình là TS, hay Th.s… gì đó để lấy oai với sinh viên. Nhưng giảng bài thì người học lại rất dễ buồn ngủ. Lẽ ra các thầy, cô giáo có học hàm, học vị sẽ có cách giảng dạy làm cho người học tâm phục, khẩu phục… nhưng thực tế thì lại không được như thế.

Cái kiểu dạy thầy đọc, trò chép hiện nay cần phải khắc phục nhanh chóng. Phải quyết liệt đưa vào tiêu chí xếp loại, đánh giá cuối năm. Đặc biệt cần phải tổ chức tập huấn cho đội ngũ giảng viên nhà trường. Lựa chọn phương pháp mẫu để vận dụng cho các chuyên ngành khác nhau.  Đặc biệt khắc phục ngay tình trạng có quan điểm cho rằng nếu dạy tích cực thì “người học lấy cái gì để thi”. Chúng ta phải cùng thống nhất tư tưởng, người học ghi chép nhiều, ít hoàn toàn không thể đồng nghĩa với  việc nắm vững kiến thức hay không. Có thể đình chỉ công tác đối với đội ngũ giảng viên dạy học kiểu đọc - chép máy móc, bảo thủ về quan điểm dạy học của mình. Cũng đồng thời lên án với kiểu nói hay làm dở của giảng viên, nói phương pháp thì  hay lắm nhưng bản thân họ chưa làm được điều gì… gọi là tích cực. Chúng ta hãy phát huy những tập thể, cá nhân điển hình tiên tiến về đổi mới phương pháp để mọi người cùng nhau học tập và vận dụng theo cách riêng của mình. Gần đây, ở một  số trường đại học tiêu biểu đi đầu về phương pháp giảng dạy, như Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội với phương pháp dạy học cùng tham gia, thực nghiệm, hay ở Trường Sĩ quan Lục quân 2 với phương pháp dạy học nêu vấn đề… diễn ra đạt hiệu quả rất cao, học viên hứng thú với bài giảng, giảng viên càng thêm yêu nghề nghiệp của mình.

Muốn nâng cao hiệu quả từ việc đổi mới phương pháp, trách nhiệm trước tiên thuộc về tổ chức Đảng các cấp; lãnh đạo, chỉ huy các khoa, tổ giáo viên và đặc biệt là cá nhân người dạy - người học. Nhưng trước hết đội ngũ giảng viên phải đóng vai trò là người “điều khiển”, người  “cố vấn” trong quá trình dạy học. Điều đó mới tránh được kiểu đọc chép, máy móc như hiện nay và thực hiện tốt quan điểm lấy người học làm trung tâm.

Văn Công - Phương Lan

Xem bài theo ngày:  
Toan Phat Software Solution Co., Ltd
TỜ BÁO LUÔN ĐỒNG HÀNH VỚI VIỆC HỌC TẬP CỦA GIA ĐÌNH BẠN