Nỗi niềm cán bộ y tế học đường: Kỳ 3: “Có danh mà không có phận”

Đánh giá về trình độ chuyên môn, một cán bộ Phòng GD-ĐT quận Gò Vấp, TP.HCM cho biết, hiện nay trình độ của đội ngũ cán bộ YTHĐ chủ yếu là trung cấp, một số ít là y tá. Thầy Đỗ Văn Minh – Hiệu trưởng Trường THCS Gò Vấp cảnh báo: “Điều này rõ ràng cũng ảnh hưởng nhiều đến năng lực khám và chữa bệnh cho học sinh nếu tay nghề yếu, nhất là tập trung vào một số cán bộ trẻ “chương trình đào tạo thiếu bài bản, học xong chữ thầy lại trả cho thầy”. Một số giáo viên kiêm nhiệm tuy không có bằng cấp nhưng nhờ kinh nghiệm nhiều năm nên tay nghề cứng cáp hơn. Không còn cách nào khác, một số y sĩ, điều dưỡng phải tự thân vận động, học thêm chuyên tu hay tại chức như trường hợp y sĩ Hoàng Như Quỳnh hay điều dưỡng Đỗ Thị Minh Nguyệt. Rất may mắn khi ban giám hiệu các trường luôn tạo điều kiện cho họ đi học.

Không ít trường hợp do trình độ thiếu chuẩn, không đủ điều kiện xét vào biên chế nên phải giã từ nhiệm sở hoặc nếu muốn gắn bó thì phải đi học thêm. Thế nhưng hiện nay tất cả các khoản tiền đi học đều phải tự túc nên thực sự là bài toán nan giải cho nhân viên YTHĐ. Bỏ tiền túi ra 4, 5 triệu đồng để học một khóa nâng cao chuyên môn luôn là gánh nặng cơm áo cho đội ngũ này. Vốn khó khăn vì không có tiền thu nhập thêm như tiền đứng lớp của giáo viên bộ môn hay tiền khám ngoài giờ đối với nhân viên bệnh viện ngoài lương “ba cọc ba đồng” nên họ chỉ biết đi vay mượn ngoài hoặc dựa dẫm vào chồng con hay gia đình là chính. “Vì từ 7 giờ sáng đến 17 giờ chiều luôn phải có mặt trong trường nên muốn làm thêm cũng không có thời gian” – một nhân viên y tế trường tiểu học trong quận Bình Thạnh than thở.

Trước những “rào cản” vô hình đó mà hiện nay, nhiều cán bộ YTHĐ dù nằm trong biên chế hay diện hợp đồng vẫn chưa thật sự an tâm công tác. Hầu hết tại các trường ít có y sĩ điều dưỡng nào trụ lại được 5-7 năm công tác. Họ coi nhà trường chỉ là chỗ trú chân tạm thời, nếu có cơ hội thì “chạy” sang nơi khác mà đích ngắm là các trung tâm y tế quận huyện và các bệnh viện trong TP. Đây cũng là lý do làm cho đội ngũ cán bộ YTHĐ ngày càng được trẻ hóa nhưng lại thiếu kinh nghiệm trong công tác.

Nhân viên YTHĐ cũng phải chịu cảnh “làm dâu trăm họ” khi học sinh có sự cố như trầy da chảy máu. Nếu phụ huynh nào biết thông cảm thì có sự sẻ chia thân tình, nhưng cũng có người vì “xót con” nên bao nhiêu tội trạng trút vào đầu giám thị, nhân viên y tế vì họ cứ cho rằng nhà trường thiếu sự quan tâm, vô trách nhiệm với công việc.

Tuy là người biên chế trong ngành giáo dục nhưng đến các ngày lễ họ không được tri ân như các thầy cô giáo khác. Nỗi niềm “có danh mà không có phận” đó cứ đong đầy từ năm này qua năm khác cho đến khi cầm được cuốn sổ hưu thì tuổi đã già rồi. Ban giám hiệu, ban lãnh đạo phòng GD-ĐT có biết, có đề đạt lên trên nhưng cuối cùng cũng chẳng giải quyết được gì vì “lực bất tòng tâm”.

Bác sĩ Giang Tú chia sẻ: “Hàng năm, các quận huyện đều có báo cáo về sự khó khăn trong tình hình nhân sự, chế độ đãi ngộ và có những đề xuất cụ thể về công tác YTHĐ tại các đơn vị nhưng việc giải quyết vẫn nằm trong tầm vĩ mô”. Ngành y tế và giáo dục cần có “những cái bắt tay” hướng về quyền lợi chế độ chính sách cho đội ngũ nhân viên YTHĐ để họ thật sự an tâm công tác, có như thế các lương y mới hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao. Tuy nhiên không phải vì thế mà công tác YTHĐ hiện nay cứ “đứng một chỗ” để chờ đợi chính sách hay những hành lang pháp lý khác. Dù trong hoàn cảnh khó khăn nào họ vẫn làm việc trên tinh thần “vì sức khỏe của cộng đồng” để xứng đáng với lời dặn của Hồ Chủ tịch:  “Thầy thuốc phải như mẹ hiền”.

Bài, ảnh: Nguyễn Hoàng Anh