Đường Hồ Chí Minh trên biển: Kỳ 5: “Siêu thủy thủ” giải phóng Trường Sa

Tại Đà Nẵng, tham gia chỉ huy Sở Tiền phương của Bộ Tư lệnh Hải quân có Trần Phong tham mưu Phó đoàn 125, chỉ huy Biên đội giải phóng Trường Sa. Lúc này chỉ huy mới được nghe Phó tư lệnh Quân chủng Hải quân Hoàng Hữu Thái truyền lệnh của Đại tướng Võ Nguyên Giáp ký tên Văn, giao nhiệm vụ cho Quân chủng Hải quân: …Phải nhanh chóng, kịp thời ra giải phóng phần lãnh thổ ở quần đảo Trường Sa, nếu chậm trễ, để đối phương chiếm mất là có tội với Tổ quốc. Phải bám sát tình hình, không được để cho kẻ khác phỗng tay trên…! (nguyên văn câu nói mà đồng chí Hoàng Minh Toản, Đặc phái viên Quân chủng Hải quân, người mang theo cả một cặp táp cờ giải phóng đi cùng đoàn ra Trường Sa, nói lại).

Đoàn quân ra giải phóng Trường Sa do Mai Năng, Đoàn 126 chỉ huy trưởng, Dương Tấn Kịch, Đoàn 125 chỉ huy phó.

Biên đội có ba tàu. Tàu 673 thuyền trưởng Nguyễn Xuân Thơm, tàu 674 thuyền trưởng Nguyễn Văn Đức (tàu chở chỉ huy), tàu 675 thuyền trưởng Phạm Duy Tam, ba tàu chở Đại đội đặc công Hải quân Đoàn 126 và một lực lượng Tiểu đoàn 471 đặc công Khu 5, sáng sớm ngày 11-4-1975 tiến ra Song Tử Tây. Song Tử Tây chỉ như một dấu chấm nhỏ trên biển Đông, cách bờ 470 hải lý. Với yêu cầu chỉ đánh đảo của ngụy, không được đánh nhầm sang đảo của nước khác. Song Tử Đông ở cách đấy chỉ hơn một hải lý, đã bị Philippines chiếm. Ba con tàu dạng đánh cá thô sơ không đủ phương tiện hàng hải, nhưng với kinh nghiệm của những “siêu thủy thủ” tàu không số, đã nhiều lần vận chuyển vũ khí xuyên biển Đông, đã từng vượt qua quần đảo Trường Sa, nên các thuyền trưởng ưu tú của Đoàn 125: Thơm, Đức, Tam dễ dàng tiếp cận vùng đảo phía Bắc. Dọc đường hành quân, có gặp hạm đội Mỹ nghênh ngang phía trước, tàu ta phải né tránh lên phía Bắc, nhưng hạm đội ấy chạy về hướng khác. Tàu 674 của thuyền trưởng Đức bị gãy tay zên, tàu 675 của thuyền trưởng Tam phải vòng lại kéo tàu 674. Thành ra tàu 673 của thuyền trưởng Thơm lên dẫn đầu.

Tàu 673 bí mật tiếp cận đảo, cho tàu né bóng che khuất tầm nhìn, quan sát dòng chảy của thủy triều mé đảo. Thơm cho tàu quay ra nơi hai tàu kia đang đậu. Thơm, Quế bơi thuyền cao su sang tàu 674, thông qua kế hoạch khi đổ bộ, ám hiệu tấn công. Chiến sĩ thì nghỉ ngơi lấy sức để tối nay quyết chiến thắng trận đầu, mở màn cho chiến dịch Hồ Chí Minh trên biển.

Tàu 673 tiên phong, hai tàu 674, 675 yểm trợ, trời vừa tối đã tiếp cận phía Đông Nam đảo. Đúng 1 giờ đêm 14-4-1975, lúc nước đứng, đội thuyền cao su của chỉ huy Nguyễn Ngọc Quế ba chiếc, thả từ tàu 673 xuống, chia làm hai mũi phía Bắc và phía Đông Nam cùng đổ bộ lên đảo, chuẩn bị hỏa lực. Cẩn thận hơn, anh em chiến sĩ còn xịt lép hết xuồng cao su, tránh khi địch dùng thuyền này chạy trốn sang đảo khác. Sau 30 phút chiến đấu, 6 giờ sáng ngày 14-4-1975, cờ giải phóng đã tung bay trên cột cờ đảo Song Tử Tây, hòn đảo trọng yếu nhất khu vực Bắc Trường Sa. Trận này ta tiêu diệt 7 tên, bắt sống 33 tên và thu rất nhiều vũ khí.

Hệ thống liên lạc ba tàu bị rối loạn, đội 1 đặc công của Quế trên 40 chiến sĩ phải chia mỏng lực lượng chiếm giữ các vị trí đảo, giải tất cả tù binh 33 tên nhốt lên tàu, chờ đến  đêm hôm đó, hai tàu yểm trợ 674, 675 mới đổ quân lên Song Tử Tây, nhanh chóng triển khai đội hình canh giữ đảo, chuẩn bị sẵn sàng nhận lệnh mới, vừa tiến hành giải tù binh sang tàu 674, do Tam làm thuyền trưởng chở vào đất liền, và tiếp tục chở quân ra thay thế cho lực lượng hải quân đi làm nhiệm vụ khác.

Song Tử Tây bị mất, thấy Trường Sa bị đe dọa, địch vội cho hai tàu chiến HQ16, HQ402 từ Vũng Tàu ra định phản kích chiếm lại, nhưng ta đã bố phòng chặt chẽ, biên đội tàu ta hiên ngang, hỏa lực trên tàu, trên đảo đã sẵn sàng nhả đạn. Tàu địch sợ không dám tiến vào mà lui về giữ đảo Nam Yết.

Tàu 673 được lệnh Sở Chỉ huy, vào Quy Nhơn đưa quân ra đảo Nam Yết, nhưng khi đến gần khu vực đảo này, hạm đội của Mỹ ngụy còn đang hoạt động khá mạnh, chưa được lệnh tấn công, nên 673 đành lui về yểm trợ cho đảo Sơn Ca. Trong khi đó tàu 641 của Trần Tú nhận lệnh ra Trường Sa tiến công đảo Sơn Ca. Khó khăn vì nước xoáy, đến lần thứ hai mới đổ bộ được lên đảo. 2 giờ 30 phút ngày 25-4 trận đánh bắt đầu. Hỏa lực ta áp đảo, địch chống cự yếu ớt, đua nhau chạy vào công sự. Ta phát loa kêu gọi ra hàng. Địch yếu thế, biết đã đến lúc không thể chống cự. 3 giờ sáng trận đánh kết thúc, ta làm chủ đảo Sơn Ca.

Từ Nha Trang, ngày 21-4 một biên đội tàu Đoàn 125 do Trần Phấn chỉ huy, trực tiếp được lệnh của Tư lệnh Hải quân Nguyễn Bá Phát (ông Bá Phát mới từ Bộ Tổng tham mưu về Bộ Tư lệnh Hải quân chỉ huy chiến dịch), đưa quân đặc công Khu 5 xuất phát ra giải phóng Trường Sa, Trần Phấn trên tàu 642 do Thuận thuyền trưởng, Võ Hán và Võ Kim Toàn hai người dùng tàu đánh cá của dân, ba tàu đều giả dạng như những tàu chở người di tản ra Trường Sa.

Trong thời cơ thuận lợi nhất, chiến thắng của quân ta trong chiến dịch Hồ Chí Minh gần đến ngày thắng lợi, địch hoang mang hoảng hốt, những “mũi tên đồng” của Đoàn 125 cho tàu tung hoành quần đảo Trường Sa. Biên đội Dương Tấn Kịch và chỉ huy trưởng Mai Năng, 4 tàu vừa được lệnh chở quân đổ bộ lên chiếm đảo Nam Yết, thì lại được lệnh tiếp theo từ Bộ Chỉ huy: “Địch đã rút khỏi Nam Yết, nhanh chóng lên chiếm giữ đảo”.

Quân ta reo hò trong chiến thắng, nụ cười ánh ngời rực rỡ reo vui cùng sóng biển Đông thân yêu của Tổ quốc. Nam Yết đã giải phóng ngày 27-4, Sinh Tồn ngày 28-4. Thừa thắng xông lên, những thuyền trưởng anh hùng của đoàn tàu không số, trước đây ra đi âm thầm, vào bến lặng lẽ, chiến đấu oanh liệt trên biển, dũng cảm hy sinh quên mình vì nhiệm vụ chở vũ khí vào Nam để có ngày hôm nay nở nụ cười chiến thắng, chính các anh đang giải phóng Trường Sa. Biên đội bốn tàu 673-674-675-641 chở đặc công Đoàn 126 ào ạt đổ bộ giải phóng đảo Trường Sa, đúng 9 giờ sáng ngày 29-4-1975.

Nhà văn Mã Thiện Đồng