Thị trường đồ chơi trẻ em: Đụng đâu cũng thấy hàng Trung Quốc

Trong vai người đi mua đồ chơi cho con, chúng tôi được bà Hạnh, tiểu thương chợ Bình Tây (TP.HCM) cho biết đồ chơi trẻ em do các cơ sở trong nước sản xuất mẫu mã đơn điệu, màu sắc không bắt mắt và giá lại cao hơn nhiều so với đồ chơi của Trung Quốc. “Thỉnh thoảng doanh nghiệp trong nước có mang mẫu mới đến chào. Chúng tôi lấy nhưng treo hoài không ai hỏi mua, đành phải xếp vào xó. Một số cơ sở mang đến ký gửi nhưng bán rất ì ạch”, bà Hạnh nói.

Đến bất kỳ một cửa hàng nào, khó khăn lắm chúng tôi mới tìm thấy vài món đồ chơi khá đơn giản, mẫu mã, màu sắc bình thường do Việt Nam sản xuất được bày ở vị trí “mặt tiền”. Bà Hạnh cho hay: “Có đưa ra cũng ít người hỏi”. Đó cũng là lý do mà các tiểu thương phải dành chỗ cho các loại đồ chơi bán chạy nhất.

Ngoài hàng chục mặt hàng đồ chơi phát triển trí tuệ từ bộ số đếm, chơi nấu ăn, bé làm bác sĩ… dành cho trẻ từ 2-6 tuổi thì chúng tôi còn được người bán giới thiệu những mẫu đồ chơi đầy tính bạo lực như súng, lựu đạn, dao kéo… có xuất xứ Trung Quốc. Chúng tôi không khỏi giật mình khi cầm trên tay bộ dao kéo với nhiều kích cỡ có màu sáng bóng, trông rất sắc bén. Từ cán đến sống dao đều được làm tinh xảo, giống dao thật 100% mà nếu chỉ nhìn thì không tin đó là đồ chơi. Theo người bán, đó là bộ dụng cụ dành cho bé chơi trò làm đầu bếp. Thấy tôi săm soi mặt hàng này, một người phụ nữ đi qua ngoái đầu nhìn rồi buột miệng nói: “Không biết cơ quan chức năng ở đâu mà những thứ đồ chơi bạo lực này vẫn được chào bán công khai”. Khi chúng tôi đề nghị xé bao xem thử trước khi mua thì người bán lên giọng quát lớn: “Nó chỉ là đồ chơi bằng nhựa, bên ngoài tráng một lớp xi để tạo độ sắc bóng. Không mua thì thôi, coi cái gì?”.

Tại chợ Kim Biên, chúng tôi ghé vào một cửa hàng đồ chơi được cho là có nhiều hàng ngoại nhất. Hàng ngoại ấy không đâu khác ngoài hàng của Trung Quốc. Đập vào mắt chúng tôi là hàng mục mẫu xe hơi, từ nhỏ như ngón tay đến những chiếc xe hơi khủng điều khiển bằng remote có giá vài triệu đồng/ chiếc. Tuy nhiên, trong số hàng chục mẫu ấy, tìm đỏ mắt vẫn không thấy một mẫu nào do trong nước sản xuất. Hỏi đồ chơi Việt Nam, chị bán hàng thú thật chỉ có vài món như đồ chơi lắp ráp, dụng cụ làm bếp dành cho bé gái. Hầu như cửa hàng, ki-ốt nào cũng vậy, đồ chơi Trung Quốc nhiều về số lượng, phong phú về chủng loại, màu sắc bắt mắt và đặc biệt là giá cả thấp hơn đồ chơi Việt Nam từ 12.000-100.000 đồng/ sản phẩm.

Chị Huỳnh Thu Nga (ngụ hẻm 131 Tô Hiến Thành, P.13, Q.10, TP.HCM) tỏ vẻ lo lắng: “Ra bất kỳ cửa hàng đồ chơi nào, nhìn đâu cũng thấy toàn hàng Trung Quốc, từ siêu nhân, súng nhựa hay búp bê, chỉ số ít là của Việt Nam. Hàng Việt Nam thì đắt. Hàng Trung Quốc rẻ, đẹp, giá cả vừa phải thì lại sợ không an toàn. Muốn tìm đồ chơi do các nước khác sản xuất cũng không có”. Không còn sự lựa chọn nào khác khi phải bỏ tiền để sở hữu một món đồ chơi mà nơm nớp lo sợ về tính an toàn cho con là suy nghĩ của số đông phụ huynh.

Theo những nhà kinh doanh và phân phối đồ chơi trẻ em, khoảng đầu tháng 3 hàng năm, nhiều doanh nghiệp đã bắt đầu lên kế hoạch nhập khẩu đồ chơi chuẩn bị phục vụ thị trường hè cũng như Ngày Quốc tế thiếu nhi 1-6. Dịp này, các mặt hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ, kém chất lượng, độc hại có cơ hội trà trộn, qua mặt cơ quan chức năng. Kết quả giám định của Trung tâm Kỹ thuật tiêu chuẩn đo lường chất lượng 3 (Quatest 3) trong thời gian qua cho thấy, đồ chơi trẻ em bằng nhựa tái chế và một số vật liệu khác đều có chứa chất Cd (cadimi) vượt mức cho phép. BS. Huỳnh Tấn Hưng, Bệnh viện Việt – Pháp cho biết cadimi là kim loại độc hại có nguy cơ gây ung thư phổi, dị tật thai nhi… Tuy nhiên, không phải phụ huynh nào cũng biết loại đồ chơi nào an toàn cho trẻ cũng như ích lợi của nó trước hàng ngàn mẫu mã, sản phẩm. BS. Hưng lưu ý: “Khi chọn mua đồ chơi cho trẻ, phụ huynh cần quan tâm đến nhà sản xuất uy tín, tránh những loại đồ chơi trôi nổi, không rõ nguồn gốc; đồ chơi đó phải phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý, phù hợp với lứa tuổi thì mới có tác dụng phát triển trí tuệ cũng như kích thích tư duy bé. Điều phụ huynh không thể bỏ qua là nhất thiết món đồ đó phải có tem quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn đồ chơi”.

Bài, ảnh: Trần Anh