Công nhân “ nghỉ Tết” sớm

Mặc dù còn hơn 1tháng nữa mới đến Tết Nguyên đán nhưng phần lớn công nhân ở các khu chế xuất (KCX), khu công nghiệp (KCN) đã khăn gói về quê vì doanh nghiệp gặp khó, sản xuất đình trệ, thậm chí phá sản.

Thời điểm này của năm ngoái, khu nhà trọ hơn chục phòng do bà Nguyễn Thị Mai (P.Tân Thuận Tây, Q.7) làm chủ đã kín chỗ, nhưng vẫn có nhiều công nhân đến hỏi thuê. Còn năm nay, phòng thì chỉ còn 1 hoặc 2 người ở, phòng thì bỏ trống. Một ngày cuối tháng 12, trong giờ tan tầm, chúng tôi có mặt tại đường Bùi Văn Ba (Q.7), con đường có nhiều nhà trọ nhất quận. Ghé vào khu trọ hai dãy vừa được xây mới hồi đầu năm với quy mô 24 phòng khang trang nhưng chỉ 1/3 số phòng có người ở. Chị Thu Tuyết, người dân sống gần đó cho hay: “Cuối năm công nhân thất nghiệp nhiều quá, đi xin việc ở đâu cũng không được nên họ lần lượt trả phòng về quê”. Nhà trọ ảm đạm, chợ chồm hổm dành cho công nhân cũng vắng vẻ. Chị Ngân – bán hàng rau ở phía đầu con hẻm dẫn vào khu trọ cũng cho biết: “Trước đây, cứ tầm 6 giờ tối, công nhân đi làm về ghé chợ đông lắm, bán hàng không kịp, nhưng những ngày gần đây buôn bán ế ẩm. Công nhân thất nghiệp, mình cũng lao đao”.

Bà Trần Thị Hai, chủ nhóm trẻ gia đình ở P.3, Q.4 cho biết, hàng năm nhóm trẻ gia đình của bà có trên 20 cháu là con em công nhân KCX Tân Thuận. Nhu cầu gửi trẻ rất cao nhưng vì diện tích của căn nhà nhỏ nên bà không dám nhận thêm. Tuy nhiên, khoảng 2 tháng trở lại đây chỉ còn có 7 cháu. Bà Hai lý giải: “Cha mẹ chúng thất nghiệp, không thể ngồi không ở nhà trọ nên đã dắt díu nhau về quê. Trong số những đứa trẻ không tiếp tục đến trường có khoảng 50% cha hoặc mẹ thất nghiệp, ở nhà chăm sóc chờ có việc rồi quay lại gửi”.

Không dám mong Tết này sẽ sum họp gia đình, hơn 2 tháng nay, vợ chồng anh Nguyễn Văn Tâm (huyện Phú Hòa, tỉnh Phú Yên) chỉ trông mong có được việc làm, dù đồng lương thấp. Từ ngày công ty may nơi vợ chồng anh làm việc cắt giảm 80% lao động, đứa con gái 4 tuổi của anh chị cũng đã đưa về ở với bà nội. Chị Hạnh, vợ anh Tâm nói: “Cho cháu nghỉ học về quê cũng day dứt lắm nhưng không còn cách nào khác”.

Đơn hàng của công ty giảm, công nhân bị sa thải, nhiều công nhân “chữa cháy” bằng cách tìm việc bán thời gian để có tiền sở hữu tấm vé về quê. Tuy nhiên, không phải ai cũng may mắn có được việc bán thời gian hoặc công việc phù hợp. Hằng, công nhân Công ty May mặc An Thái (P.Bình Trị Đông A, Q.Bình Tân) rầu rĩ: “Vừa rồi em xin đi giao hàng nhưng được ngày đầu là nghỉ. Do không rành đường sá, cả buổi trời chỉ giao được một địa chỉ, tiền công chỉ có 20 ngàn đồng nhưng tiền xăng hết 50 ngàn đồng” (hưởng thù lao theo trị giá đơn hàng – PV).

Thị trường lao động cuối năm trong tình trạng đìu hiu chợ chiều, lại chỉ tập trung việc bán thời gian các ngành nghề bảo hiểm, dịch vụ, nhân viên kinh doanh… Những công việc này tương đối đơn giản nhưng không phải ai cũng phù hợp, đặc biệt là công nhân chỉ quen với công việc lâu nay của mình. Hơn nữa, nhiều công việc bán thời gian đòi hỏi người làm phải đóng một khoản tiền thế chân không nhỏ nên không thể tiếp cận.

Võ Văn Quốc, tài xế xe chở hàng cho một công ty ở KCX Linh Trung cho biết sắp tới, nếu không xin được việc thì về nhà bà con ở Q.9 phụ bán quán cơm. “Mấy anh chị cùng công ty đã về quê, số ít trụ lại bán vé số, phát tờ rơi hoặc làm phụ hồ để chờ việc”, Quốc nói.

Chị Nguyễn Thị Sương (xã Phong Phú, huyện Bình Chánh) với kinh nghiệm 3 năm làm KCS trong KCN Tân Tạo, nhưng gần 4 tháng nay chị ở nhà với hàng bánh, kẹo trị giá khoảng vài trăm ngàn đồng. Chị Sương chia sẻ: “Trong xóm ai cần đi xe, tôi cũng chạy xe ôm, kiếm được đồng nào hay đồng ấy”.

Bài, ảnh: Trần Anh