Sau sáp nhập địa giới hành chính, TP.Đà Nẵng bước vào một giai đoạn phát triển với không gian rộng hơn và yêu cầu cao hơn về chất lượng tăng trưởng. Trong hành trình ấy, nông nghiệp, nông thôn và công tác giảm nghèo trở thành trụ cột quan trọng, phản ánh năng lực điều hành, mức độ bao trùm và tính bền vững của thành phố trong giai đoạn mới.
Những thành quả đáng ghi nhận
Trong bức tranh phát triển chung của Đà Nẵng, nông nghiệp, nông thôn và giảm nghèo luôn giữ vị trí chiến lược. Báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường Đà Nẵng cho thấy, giai đoạn 2020-2025 là chặng đường nhiều nỗ lực, tạo ra những chuyển biến rõ nét, song cũng bộc lộ không ít thách thức cần được nhìn nhận thẳng thắn. Các chương trình mục tiêu quốc gia, đặc biệt là xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững đã trở thành “xương sống” của chính sách an sinh xã hội. Hàng chục nghìn tỷ đồng được huy động, hàng nghìn công trình hạ tầng được đầu tư, hàng vạn hộ dân được hỗ trợ nhà ở và sinh kế. Diện mạo nông thôn Đà Nẵng từng bước đổi thay, khoảng cách giữa nông thôn và đô thị được thu hẹp đáng kể.
Tuy vậy, phía sau những kết quả tích cực ấy, công cuộc giảm nghèo vẫn còn một “nút thắt” lớn. Đó là sự chênh lệch giữa các địa phương và câu chuyện thay đổi “nếp nghĩ, cách làm” để người dân thoát nghèo bền vững, không tái nghèo.
Giai đoạn 2020-2025, công tác giảm nghèo trên địa bàn toàn thành phố được triển khai như một cuộc vận động tổng lực, huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị. Nguồn lực không chỉ đến từ ngân sách Nhà nước mà còn từ sự chung tay của doanh nghiệp, tổ chức xã hội và cộng đồng. Trong 5 năm qua, hàng nghìn căn nhà tạm, nhà dột nát đã được xây mới, sửa chữa. Riêng chiến dịch xóa nhà tạm, nhà dột nát theo chỉ đạo của Trung ương đã hoàn thành 100% kế hoạch, với hơn 12.000 căn nhà được xử lý trên toàn địa bàn thành phố tính đến tháng 10-2025.
Ở phường An Khê, câu chuyện của gia đình anh Ung Văn Thuận là một ví dụ. Anh Thuận mắc bệnh hiểm nghèo, vợ không có việc làm ổn định, cuộc sống của gia đình phụ thuộc chủ yếu vào nghề lưới cá gần bờ với thu nhập bấp bênh. Từ nguồn hỗ trợ của địa phương, gia đình anh được cấp kinh phí mua sắm thêm ngư cụ. Tận dụng khoản hỗ trợ này, anh Thuận vay mượn người thân đầu tư thúng máy, mở rộng khả năng đánh bắt. Điều kiện sản xuất được cải thiện đã giúp nguồn thu của gia đình ổn định hơn, tạo thêm dư địa để chăm lo cho ba con nhỏ và từng bước thoát khỏi tình trạng khó khăn kéo dài.
Tương tự, gia đình bà Đoàn Thị Nở (phường Thanh Khê) thuộc diện hộ nghèo. Nhiều năm qua, bảy nhân khẩu của gia đình bà Nở phải sinh hoạt trong căn nhà chật hẹp, xuống cấp, tiềm ẩn rủi ro mỗi mùa mưa bão. Từ sự hỗ trợ của các tổ chức và cộng đồng, một ngôi nhà mới đã được khởi công xây dựng với tổng kinh phí 150 triệu đồng.
Bà Nở xúc động nói: “Có nằm mơ tôi cũng không nghĩ có ngày mình dựng được mái nhà vững chãi. Nhờ sự hỗ trợ của thành phố và các tổ chức, đơn vị, các mạnh thường quân, vậy là Tết năm nay gia đình tôi được đón Tết trong ngôi nhà mới rồi”.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường – Nguyễn Xuân Vũ cho biết, tính đến ngày 20-12-2025, toàn thành phố còn hơn 28.000 hộ nghèo và cận nghèo, chiếm 3,56%, giảm hơn 3.100 hộ so với năm 2024. Trong đó, có hơn 19.700 hộ nghèo, tỷ lệ 2,5%; số hộ cận nghèo hơn 8.300 hộ, tỷ lệ 1,06%. Với kết quả này, Đà Nẵng hoàn thành mục tiêu giảm nghèo năm 2025 theo nghị quyết của HĐND thành phố.
Nếu áp dụng chuẩn nghèo đa chiều riêng của thành phố, với tiêu chí thu nhập điều chỉnh tăng thêm 500.000 đồng/người/tháng, toàn thành phố còn hơn 5.000 hộ nghèo và cận nghèo, chiếm khoảng 1,5%, giảm gần 1.800 hộ so với năm trước. Mặc dù vậy, kết quả giảm nghèo vẫn chưa đồng đều.
Theo ông Vũ, một số địa phương thuộc miền núi không đạt chỉ tiêu được giao, thậm chí phát sinh tăng hộ nghèo. Điều này đặt ra yêu cầu phải đánh giá đúng thực trạng, tránh chạy theo thành tích và tập trung vào hiệu quả thực chất của từng chính sách.
Xóa “nếp nghĩ trông chờ, ỷ lại” để giảm nghèo bền vững
Điểm đáng chú ý trong quá trình thực hiện giảm nghèo là tinh thần nhìn thẳng vào hạn chế của Đà Nẵng. Trong bối cảnh tổ chức bộ máy thay đổi theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, địa bàn quản lý rộng hơn, khối lượng công việc tăng lên, trong khi lực lượng cán bộ chuyên trách còn mỏng, việc triển khai chính sách ở cơ sở không tránh khỏi lúng túng.
“Sự chỉ đạo ở một số địa phương chưa quyết liệt; việc duy trì, nâng cao tiêu chí nông thôn mới còn chậm; một số mô hình sinh kế thiếu liên kết thị trường nên khó nhân rộng. Đặc biệt, “nếp nghĩ trông chờ, ỷ lại” vẫn tồn tại ở một bộ phận người dân, khiến việc thoát nghèo thiếu bền vững”, ông Vũ nhìn nhận.
Trong bối cảnh đó, lãnh đạo thành phố yêu cầu siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong thực hiện chính sách giảm nghèo, gắn trách nhiệm cụ thể với từng địa phương.
Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Anh Tuấn đề nghị cần xây dựng kế hoạch cho lộ trình 5 năm tới, xác định rõ “nghèo ở đâu, cận nghèo ở đâu, nguyên nhân như thế nào”; các sở, ngành liên quan tham mưu UBND thành phố nghiên cứu xây dựng đề án, ưu tiên dành nguồn lực khắc phục tình trạng, nâng cao đời sống cho người dân, đặc biệt người dân vùng núi. Các địa phương phải có báo cáo chi tiết về kết quả thực hiện, nêu rõ những khó khăn, vướng mắc và giải trình cụ thể lý do không đạt chỉ tiêu giảm nghèo được giao. Báo cáo cần đính kèm danh sách các hộ nghèo mới phát sinh, cũng như các hộ đăng ký thoát nghèo năm 2025 nhưng qua rà soát thực tế vẫn chưa đủ điều kiện…
Hành trình phía trước của Đà Nẵng còn nhiều thách thức, nhất là khi không gian phát triển mở rộng và yêu cầu quản trị ngày càng cao. Nhưng với cách tiếp cận không né tránh “điểm nghẽn”, cùng chiến lược rõ ràng và quyết tâm chính trị nhất quán, công tác giảm nghèo và xây dựng nông thôn mới của thành phố đang là cơ sở để tiếp tục đi vào chiều sâu, bảo đảm phát triển đi đôi với bao trùm và bền vững.
Hàn Giang
Bình luận (0)