Phòng chống cháy nổ: Đừng để thiệt hại do thiếu kỹ năng

Rất nhiều vụ hỏa hoạn do thiếu kỹ năng “giải thoát” đã để lại những hậu quả đáng tiếc về người và của.

Thông tin gần đây về vụ cháy quán karaoke Nhật Thực tại số 4b ngõ 43 Giảng Võ, Hà Nội vào ngày 3-5 cho biết trong số 5 nạn nhân xấu số chỉ có một người chết cháy do bỏng lửa còn 4 người khác chết là vì ngạt hơi khói. Hồ sơ các vụ cháy trong năm 2013 và 4 tháng đầu năm 2014 cũng đã cho thấy số lượng người chết tăng lên khi có hỏa hoạn là do thiếu kỹ năng tự bảo vệ mình để giành lấy sinh mạng trong những giây phút quyết định nhất. Không có cửa thoát hiểm, thiếu nơi thoát khói và mất bình tĩnh là những nguyên nhân đã làm cho tính mạng con người bị cướp đi một cách đáng tiếc. Đó cũng là bài học của vụ cháy tại xưởng may gia công (thuộc xã Tân Dân, An Lão, Hải Phòng) vào ngày 29-7-2013 làm 35 người chết và bị thương. Nếu xưởng may có cửa thoát hiểm theo đúng quy trình và tất cả công nhân đều có “nghiệp vụ” về cách xử lý cháy nổ thì con số thương vong, tử nạn chắc chắn được kéo giảm rất nhiều. Gần đây nhất là vào 12 giờ trưa ngày 7-5-2014 một vụ cháy tại nhà số 44 đường Hai Bà Trưng, phường Bến Nghé, Q.1, TP.HCM đã làm cho mọi người xung quanh hoảng loạn. Rất may là không có thiệt hại nhiều về con người và tài sản vì ngọn lửa đã được lực lượng Phòng cháy chữa cháy (PCCC) Q.1 khống chế. Nhìn lại những vụ hỏa hoạn dù lớn hay nhỏ, nguyên nhân chính vẫn là do chập điện, khí gas, xăng dầu, tàn thuốc lá. Chỉ cần một sơ hở nhỏ của con người là các thủ phạm này có điều kiện “phát huy thế mạnh” tấn công vào những nơi dễ bắt lửa như nệm, mút, giấy, gỗ… Thế nhưng, thực tế thì người dân vẫn chưa có ý thức cao để tìm cách hạn chế, ngăn ngừa và cả triệt tiêu những nguy cơ về cháy nổ. Những cái chết đau lòng do cháy nổ vẫn ám ảnh xã hội chỉ vì một phút lơ là mất cảnh giác với “giặc lửa”.

Thời gian gần đây, nhất là vào những ngày nắng nóng, dễ có nhiều vụ hỏa hoạn xảy ra, nhiều nơi đã bắt đầu siết chặt các nội dung an toàn về PCCC tại khu vui chơi, công sở và gia đình mà thiết thực nhất là các lớp tập huấn của phòng cảnh sát PCCC các quận huyện và Sở Cảnh sát PCCC tại TP.HCM.

Những bài học ở các lớp tập huấn này thiên về kỹ năng chữa cháy khi có sự cố về lửa như: 4 tiêu lệnh chữa cháy (báo động, cúp cầu dao, dùng phương tiện chữa cháy và gọi điện thoại 114). Nội dung thiết thực và được nhiều người quan tâm hơn cả là các kỹ năng thoát hiểm như: Định dạng đúng lối ra, biết chỗ để bình chữa cháy nhất là khi vào những khu vực lạ đông người như siêu thị, rạp hát, chợ, trung tâm mua sắm… Biết di chuyển đúng hướng để tránh khói, tránh giẫm đạp lên nhau cũng là những thao tác cần phải học. Những sai lầm chết người khi gặp lửa cũng đã được các tuyên truyền viên cảnh báo để mọi người biết cách né tránh như liều mạng nhảy từ tầng cao xuống, đi vào cầu thang máy, tưới nước vào xăng đang cháy, vào nhà vệ sinh ẩn nấp…

Tại các buổi tập huấn, điều mà các cán bộ tại Trung tâm 4-10 thuộc Sở PCCC bất ngờ nhất là còn có nhiều người chưa biết cách sử dụng các loại bình chữa cháy mặc dù mọi dụng cụ chữa cháy không hề xa lạ với con người vì được nhiều nơi trang bị đầy đủ. Bởi vì theo tuyên truyền viên Phạm Nhật Trường, nếu không biết sử dụng các loại bình chữa cháy thì chúng ta sẽ không phát huy được tác dụng của các dụng cụ PCCC vào những thời điểm cấp bách. Ngay cả cách giật khóa bình khí CO2 đến khâu kiểm tra kim đồng hồ bình bột khô tuy đơn giản nhưng thiếu thực hành thì cũng đành “bó tay” vì lớ ngớ. Để phát huy hết tác dụng của bình, các thao tác lắc bình, cách cầm vòi xịt cũng giúp “người trong cuộc” không chỉ dập tắt nhanh ngọn lửa mà còn bảo vệ được mạng sống cho bản thân giữa biển lửa mịt mùng. Cũng theo anh Trường, hiện nay loại bình bọt tổng hợp ra đời đã khắc khục những yếu điểm của 2 loại bình chữa cháy nói trên. Không chỉ có tuổi thọ kéo dài 4 năm, loại bình “thông minh biết nói” thuộc thế hệ mới này còn có thể phun xịt chống cháy trực tiếp lên cơ thể người và sử dụng được nhiều lần nếu biết cách bảo quản. Không chỉ dập tắt lửa do nguyên nhân chập điện, các kỹ năng về xử lý cháy nổ khí gas khi được tập huấn đầy đủ thì con người cũng có thể biết làm gì và làm như thế nào để tránh được mọi rủi ro.

Quang Phan