Sau khi kết thúc các môn thi tốt nghiệp kỳ thi năm 2011, rất nhiều người đã dự báo tỷ lệ đỗ tốt nghiệp năm nay sẽ cao. Nhưng cao đến hơn 99% ở nhiều tỉnh, và tỷ lệ đậu tăng vọt ở hệ giáo dục thường xuyên (GDTX) thì thật không thể ngờ! Một lần nữa dư luận lại nghi ngờ quyết tâm chống "bệnh thành tích" của ngành GD-ĐT.
Tỷ lệ “đẹp”: dễ ợt!
Tâm điểm của sự chỉ trích trong mấy ngày qua là vụ 11 Sở GD-ĐT các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long đã họp và “thống nhất hướng dẫn chấm thi tốt nghiệp THPT năm 2011” nhằm nâng điểm cho học sinh (HS) ở vùng này. Theo ông Nguyễn Hoàng Nhi – Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Đồng Tháp, việc làm này nhằm tránh tình trạng có địa phương chấm quá chặt dẫn đến kết quả thấp (năm 2009 Bến Tre chấm cho Đồng Tháp khá chặt tay hơn những nơi khác), dẫn đến mất công bằng cho HS.
Thế còn các tỉnh khác, các khu vực khác thì sao? Tổ chức thi và chấm thi nghiêm túc nhưng vẫn đạt kết quả cao nhiều năm liền như TP.HCM, nhưng cái giá phải trả của HS TP.HCM cũng không nhỏ: HS bị học nhồi học nhét với số tiết học các môn toán, lý, hóa, văn, tiếng Anh bị tăng gấp đôi ngay từ đầu năm lớp 12, thậm chí từ những năm lớp 10 và 11; bị truy bài gắt gao ngay từ đầu học kỳ 2 lớp 12; rồi phải trải qua kỳ thi tốt nghiệp thử như thật… Để có kết quả “đẹp”, không ít trường THPT còn tìm cách “loại” HS trung bình-yếu kém, có nguy cơ rớt tốt nghiệp, hoặc gợi ý các em chuyển sang hệ GDTX.
 |
|
Học viên Trung tâm GDTX Q.4 vui mừng với thầy giáo sau ngày thi tốt
nghiệp – Ảnh: Minh Nhật |
Một ví dụ khác: năm 2009, tỉnh Sơn La có tỷ lệ đỗ tốt nghiệp ở hệ THPT là 39,1%, đứng cuối bảng xếp hạng trong cả nước. Thế nhưng đến 2010, tỷ lệ tốt nghiệp của tỉnh này tăng vọt lên… 92,07% và năm nay là 97% (hệ GDTX là 98%). Có thể tin được không về sự tiến bộ “thần tốc” ấy và làm cách nào để có được những con số đẹp như vậy? Giám đốc Sở GD-ĐT một tỉnh miền Tây Nam bộ nói thẳng: “Tỉnh chúng tôi có trên dưới 30 điểm thi, trong khi thanh tra Bộ phái về chỉ có tám người. Nếu chúng tôi thả lỏng khi HS làm bài thì thanh tra Bộ cũng chẳng tài nào…”. Đây cũng là cách được áp dụng từ rất lâu trong quá khứ.
Tình hình có vẻ trầm lắng sau vụ thầy giáo/giám thị Đỗ Việt Khoa tung ra băng ghi hình về thực trạng này (năm 2006) và Bộ GD-ĐT phát động phong trào “hai không” (nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục – năm 2007). Cũng “nhờ” đó mà tỷ lệ đỗ tốt nghiệp trong cả nước năm 2007 đã tụt xuống mức thấp nhất từ trước đến nay: 66,7%, trong đó có địa phương xuống dưới 50%. Tuy nhiên, trong vài năm gần đây, khi “hai không” dần đi vào quên lãng thì “bệnh” cũ lại “tái phát”! Khi nói về tỷ lệ đậu tốt nghiệp khắp nơi cao như năm nay, bà Phan Thị Thu Hà – Phó giám đốc Sở GD-ĐT Đồng Tháp nhận định: ngoài nguyên nhân từ đề thi, có thể có tình trạng lơi lỏng coi thi. Còn theo chúng tôi, cả khâu chấm thi cũng có vấn đề. Cụ thể như trường hợp của 11 tỉnh đồng bằng sông Cửu Long vừa nêu.
Sẽ còn tiếp diễn nếu…
Có thể thấy đề thi môn văn năm nay “mở” hơn và hay hơn. Nhưng, đáp án đề thi môn văn của Bộ đã làm dư luận thất vọng, vì lẽ: đề thi “mở” nhưng đáp án vẫn “đóng” với những nội dung áp đặt sẵn.
Tương tự, ở các môn học khác, HS cũng đang phải cố “nuốt” rất nhiều kiến thức khoa học hàn lâm mà cả đời có khi không bao giờ dùng đến. Khi đã cố ép nhớ thì sẽ mau quên.
Để có chất lượng dạy và học thật, học phải hiểu và biết ứng dụng điều đã học vào cuộc sống, thì phải sửa đổi và giảm tải chương trình. Vấn đề này đã được nói và nói nhiều từ nhiều năm trước, nhưng cứ sau mỗi đợt cải cách, thay đổi nội dung chương trình, thì chương trình lại càng thêm quá tải. Chẳng hạn: ở môn lịch sử lớp 10 chương trình cũ (cải cách GD) HS phải học tổng cộng 23 bài (trong đó có 19 bài về chính trị – chiến tranh – cách mạng, ba bài về văn hóa và một bài về kinh tế, 33 tiết học, 104 trang sách khổ 14,3cm x 20,3cm); nhưng ở chương trình mới hiện hành (ban cơ bản) có tới 40 bài (tăng thêm 17 bài, tức tăng 74%), 53 tiết học (tăng 60%)… TS sử học Ngô Minh Oanh (ĐH Sư phạm) phân tích. Ở lĩnh vực khoa học tự nhiên, nhiều chuyên gia giáo dục khẳng định, HS THPT đang phải học nặng hơn hai lớp so với HS các trường quốc tế (ở các trường quốc tế chương trình các môn khoa học lớp 12 chỉ tương đương lớp 10 chương trình Việt Nam). Đã thế, nhiều kiến thức lại không thể kết nối được với cuộc sống.
“Gian lận”, “gian lận” có hệ thống hoặc tiếp tay cho HS “gian lận” để “cứu” HS sau 12 năm “lặn ngụp” với một chương trình học nặng nề và phi lý cũng là một tâm lý phổ biến ở các cấp quản lý GD. Cho nên, một khi nội dung chương trình học chưa được thay đổi, giảm tải, thì dư luận sẽ còn phải nói mãi đến những chuyện này.
|
Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Nguyễn Vinh Hiển cho biết, Bộ sẽ kiểm tra, rà soát những nơi có thông tin hướng dẫn chấm thi dễ dãi hơn đáp án của Bộ, "kiên quyết không để tình trạng phóng điểm diễn ra". Theo nguyên tắc, chỉ có một hướng dẫn chấm thi của Bộ, các Sở không có hướng dẫn gì thêm. Đặc biệt, ông Hiển khẳng định, Bộ Giáo dục ra đề thi theo chuẩn kiến thức và kỹ năng, không lấy mức độ dễ hay khó của học sinh làm chuẩn. Những năm gần đây, việc thi cử được siết chặt, quá trình đào tạo, bồi dưỡng cũng được nâng lên, chất lượng học sinh khá hơn, là một nguyên nhân khiến các em dễ dàng vượt qua kỳ thi tốt nghiệp.
|
Theo Minh Nhật
(phunuonline)
Bình luận (0)