Thư viện số là mô hình thư viện thế hệ mới được nhiều trường học TP.HCM triển khai trong năm học này, đã không chỉ góp phần đổi mới không gian học tập, hoàn thiện hệ sinh thái giáo dục số mà còn thúc đẩy học tập suốt đời một cách hiệu quả, có chiều sâu.
Nỗ lực mở rộng không gian học tập bằng cách gắn kết chặt chẽ giữa nhà trường – gia đình – xã hội lại là hướng đi được Trường THPT Dương Văn Thì, triển khai khi xây dựng xã hội học tập, phong trào học tập suốt đời tại cơ sở giáo dục.
Năm học 2025-2026, nhà trường đưa vào triển khai mô hình thư viện số, với nguồn học liệu và đầu sách phong phú, giúp bổ trợ việc học, nghiên cứu, giảng dạy của học sinh và giáo viên. Từ hệ sinh thái học liệu, bài giảng trong thư viện số, không gian học tập, giảng dạy của thầy trò được đổi mới theo hướng mở rộng, linh hoạt, đầy sáng tạo.
Cô Nguyễn Thị Hà – Phó Hiệu trưởng Trường THPT Dương Văn Thì cho hay, thư viện số đã giúp công tác chuyển đổi số của trường thực hiện hiệu quả và đồng bộ hơn, nối dài nỗ lực triển khai phong trào học tập suốt đời tại trường. Thông qua thư viện số, giáo viên thêm thuận lợi, dễ dàng trong đổi mới phương pháp giảng dạy, tìm kiếm tài liệu, video, clip…, phục vụ mở rộng kiến thức bài học, thu hút học sinh tham gia. Đối với học sinh, thư viện số tạo điều kiện để học sinh được học tập, nghiên cứu mọi lúc mọi nơi, không giới hạn không gian học tập tại lớp học. Đặc biệt, từ thư viện số hình thành cho học sinh năng lực tự học, năng lực số, phát triển văn hóa đọc tại trường…
“Trong bối cảnh chuyển đổi số giáo dục phát triển mạnh mẽ, nhà trường từng bước hoàn thiện công tác quản trị, dạy và học trên môi trường số. Cùng với thư viện truyền thống, thư viện số mở ra môi trường học tập không giới hạn cho cả thầy và trò nhà trường. Mỗi học sinh đều có một tài khoản để học tập, tra cứu. Bằng việc đưa vào sử dụng thư viện số đã từng bước kiện toàn hệ sinh thái số của trường, thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa hiệu quả đổi mới giáo dục, chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết 57 và Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị. Giờ đây, học sinh của trường có thể biến những giờ học tập trên thư viện thành những giờ học số đầy sinh động, trực quan, thú vị…” – cô Hà – Phó Hiệu trưởng Trường THPT Dương Văn Thì nhấn mạnh.
Trong lộ trình phát huy tối đa hiệu quả của thư viện số, cô Hà cho biết nhà trường đang mạnh dạn đề xuất với các trường đại học để kết nối thư viện số của trường với thư viện số của trường đại học, tạo điều kiện hơn nữa cho cả thầy, trò nhà trường trong tiếp cận các nguồn tài liệu, tri thức rộng mở của các trường đại học, mở rộng hơn nữa không gian học tập, nghiên cứu cho học sinh. Đặc biệt, hỗ trợ hiệu quả học tập suốt đời, góp phần thực hiện hiệu quả công tác hướng nghiệp của trường khi học sinh được sớm tiếp cận với các nguồn tài liệu chính thống liên quan đến các lĩnh vực đào tạo của các trường đại học.
Tương tự, từ HKII năm học này Trường Tiểu học Xóm Chiếu, phường Xóm Chiếu, TP.HCM cũng đưa thư viện điện tử của trường vào triển khai. Với nguồn học liệu phong phú từ sách giấy, sách điện tử, sách nói, bài giảng điện tử, video… thư viện điện tử đã mở ra không gian học tập đầy mới lạ, sống động cho học sinh nhà trường, song song đó tạo thêm kênh để giáo viên nghiên cứu, xây dựng bài giảng sinh động.
“Với đối tượng học sinh tiểu học, để thu hút các em đọc, thúc đẩy phong trào học tập số thì nhà trường phải đa dạng các phương thức tiếp cận các em. Khi thư viện điện tử đi vào hoạt động đã mang thư viện đến tay học sinh một cách đơn giản, dễ dàng. Các em có thể đọc thêm sách tham khảo, sách về Bác Hồ, sách thiếu nhi… mọi lúc, mọi nơi; phụ huynh cũng dễ dàng đồng hành cùng với con em mình trong việc học và đọc. Thư viện điện tử góp phần thay đổi, chuyển dịch phương thức đọc và học truyền thống của thầy trò nhà trường sang phương thức học tập một cách linh hoạt, sáng tạo, qua đó thúc đẩy học tập suốt đời đi vào chiều sâu, hiệu quả, phù hợp với từng lứa tuổi” – đại diện Trường Tiểu học Xóm Chiếu chia sẻ.
Ông Nguyễn Văn Hiếu – Giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM cho biết, thành phố đã hình thành hệ sinh thái giáo dục thông minh, gồm thư viện điện tử, phòng thí nghiệm hiện đại, nền tảng học tập trực tuyến và phần mềm quản lý chuyên môn, trong đó nổi bật là các mô hình tại Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, Trường THPT chuyên Trần Đại Nghĩa và Trường THCS – THPT Đinh Thiện Lý.
Hiện nay ngành GD-ĐT TP đang tập trung đẩy mạnh hiện đại hóa thư viện. Triển khai hiệu quả hệ thống thư viện số, kết nối liên thông với các kho học liệu số và các thư viện số khác. Đảm bảo 100% các trường học số hóa mục lục thư viện và triển khai phần mềm quản lý thư viện số.
Đặc biệt, ngành giáo dục thành phố đang tham mưu xây dựng quy chế, hệ thống văn bản, giải pháp liên thông, kết nối dữ liệu theo các chuẩn thư viện quốc tế để thúc đẩy chia sẻ tài nguyên giữa thư viện các trường với Kho học liệu số của ngành và thư viện số của các trường đại học, thành phố, quốc gia và quốc tế.
Tuy nhiên, theo ông Hiếu, công tác chuyển đổi số trong giáo dục và học tập cộng đồng còn đang trong quá trình hoàn thiện, thiếu đồng bộ về hạ tầng, dữ liệu và nhân lực. Sự chênh lệch về điều kiện công nghệ giữa các địa phương ảnh hưởng đến tiến độ triển khai và chất lượng thực hiện các mô hình học tập. Khung pháp lý, tiêu chí và hướng dẫn về hoạt động nghiên cứu, phát triển học liệu mở, kho tri thức dùng chung và thư viện số phục vụ học tập suốt đời còn chậm, chưa có cơ chế phối hợp và chia sẻ nguồn lực giữa các sở, ngành, trường học, doanh nghiệp và cộng đồng học tập.
Do đó, lãnh đạo Sở GD-ĐT TP.HCM kiến nghị bộ, ngành Trung ương tăng cường sự phối hợp liên ngành trong việc triển khai Đề án “Xây dựng xã hội học tập giai đoạn 2021-2030”, đặc biệt trong công tác tuyên truyền, ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và phát triển học liệu mở phục vụ học tập suốt đời.
Nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách khuyến khích xã hội hóa lĩnh vực giáo dục và học tập suốt đời, huy động sự tham gia của doanh nghiệp, tổ chức xã hội, các cơ sở giáo dục và cá nhân trong đầu tư, tài trợ, hỗ trợ cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ và học liệu số phục vụ cộng đồng học tập.
Khương Yến
Bình luận (0)