Từ vài đầu sách ban đầu, một nhóm bạn trẻ tại TP.HCM đã “đồng tâm hiệp lực” xây dựng “Tủ sách chuyền tay” nhằm đưa kho tàng tri thức đến với cộng đồng, nhất là với những em học sinh, sinh viên nghèo ở các tỉnh vùng sâu, vùng xa. Sau 4 năm hoạt động, tủ sách ngày càng lớn mạnh và trở thành ngôi nhà chung mà bất kỳ ai cũng có thể tìm đến đọc sách miễn phí.
Các thành viên và tình nguyện viên của “Tủ sách chuyền tay”
Chuyền tay những quyển sách hay
Để mua được một cuốn sách yêu thích với giá vài chục, vài trăm ngàn là chuyện không quá khó đối với những người ở thành thị. Thế nhưng với những người sống ở vùng quê nghèo, chật vật với từng bữa cơm thì việc mua sách đọc, khát khao đi tìm con chữ từ sách không phải là chuyện dễ dàng. Với những em học sinh cũng vậy khi thư viện trường thì có nhưng lại không có đủ sách phục vụ các em, nếu có cũng chỉ là những quyển sách cũ kỹ, hiếm hoi những đầu sách mới…
Với niềm đam mê đọc sách và mong muốn được chuyền tay nhau những quyển sách hay đến mọi miền đất nước, giải “cơn khát” sách cho những người khó khăn, đặc biệt là những “mầm non” của đất nước, năm 2016, một nhóm bạn trẻ đã lấy hết “vốn liếng” của mình là những quyển sách đang có được thành lập “Tủ sách chuyền tay” tại nhà riêng của một thành viên để mọi người có thể tìm đến đọc sách miễn phí.
Bằng tinh thần làm việc nghiêm túc, trách nhiệm, tủ sách của các bạn ngày càng được nhiều người biết tới. Trong một thời gian ngắn, số lượng đầu sách ngày một tăng lên đến nỗi không có chỗ để, lượng bạn đọc tìm về mượn sách ngày càng nhiều giúp các thành viên trong nhóm càng có thêm động lực để lan tỏa văn hóa đọc đến cộng đồng, xây dựng nhóm ngày càng vững mạnh. Năm 2017, các thành viên mạnh dạn phát triển mô hình xe buýt sách tại Đường sách TP.HCM. Xe buýt sách được thiết kế là mô hình thư viện mini với chiều dài khoảng 6m, rộng 1,5m, có dãy kệ gỗ, bàn, ghế cho người đọc thêm không gian đọc sách yên tĩnh. Mô hình này có sự góp sức, hỗ trợ của Sở Giao thông Vận tải TP.HCM.
Hai tình nguyện viên đang kiểm tra lại danh mục sách
Dù trên chiếc xe buýt không có nhiều diện tích nhưng có đủ các thể loại sách: văn học, kỹ năng, tiếng Anh, kinh tế… Mỗi ngày có trên 20 người tìm đến đọc sách tại chỗ và mượn về nhà. Vào những ngày cuối tuần, lượng bạn đọc tăng lên gấp 2, 3 lần. Bạn Nguyễn Xuân Thùy Duyên (tình nguyện viên – đang học năm 2, Trường ĐH KHXH-NV) cho biết: “Với các bạn trẻ khi mượn sách về nhà bắt buộc phải có Facebook để các thành viên trong dự án trao đổi, lưu giữ thông tin; còn người lớn tuổi đa số không dùng mạng xã hội nên chỉ cần để lại tên, số điện thoại để chúng em lưu lại. Những người mới đến xe buýt sách lần đầu chỉ được mượn về nhà 1 cuốn. Sau khi trả sách đúng hẹn mới được mượn tiếp 2, 3 cuốn cho lần thứ 2. Thời gian xe buýt sách phục vụ bạn đọc từ 8 giờ 30 – 12 giờ và 15 giờ 30 – 19 giờ hằng ngày”. Là “khách ruột” của “Tủ sách chuyền tay” cô Việt Hoàng (68 tuổi, TP.HCM) chia sẻ: “Tôi rất mê đọc sách nhưng hiện tại kệ sách ở nhà tôi đầy quá không có chỗ để nên tôi sẽ không mua sách nữa. Thay vào đó tôi mượn sách tại xe buýt sách mang về đọc, đọc xong trả lại vừa đỡ tốn tiền vừa không phải lo chỗ để. Với tôi sách là người bạn thân thiết suốt cuộc đời mình. Sách dạy tôi sống vui vẻ, thoải mái, biết bao dung, độ lượng…”.
Từ khi phát triển mô hình xe buýt sách, số sách gửi đến “Tủ sách chuyền tay” tăng thêm mỗi tuần, trung bình tăng 1.000 quyển/tháng, tổng số sách hiện tại hơn 4.800 quyển, 2.500 lượt mượn (bình quân 500 lượt mỗi tháng). Số lượng tình nguyện viên cũng tăng lên hàng trăm bạn. Theo Thùy Duyên, khi tham gia vào dự án, những bạn trẻ như Duyên sẽ có cơ hội đọc sách miễn phí, được trải nghiệm những kỹ năng về việc vận hành dự án. Hơn hết các bạn còn được chia sẻ những quyển sách hay, lan tỏa những điều tích cực đến với cộng đồng, xã hội.
Quản lý sách, bạn mượn bằng công nghệ
Không chỉ giới hạn tại TP.HCM, “Tủ sách chuyền tay” còn được vận chuyển qua đường bưu điện đến với nhiều tỉnh, thành, trao tận tay người nghèo khó như: Hà Giang, Quảng Ninh, Hải Dương, Hưng Yên, Hà Nội, Hà Tây, Hà Tĩnh, Quảng Nam, Đà Nẵng, Thanh Hóa, Huế, Quảng Bình, Ninh Thuận, Bình Thuận, Phú Yên, Bình Dương, Long An, Kiên Giang, Cần Thơ, Bến Tre… Đến thời hạn trả sách, những thành viên phụ trách sẽ nhắn tin hoặc gọi điện thoại nhắc khách trả sách. Nhờ tinh thần, trách nhiệm cùng với mục tiêu vươn xa hơn nữa, suốt thời gian hoạt động, tủ sách không có cuốn nào bị thất lạc. “Với những bạn đọc ở xa, chúng em liên hệ qua Facebook, Gmail… Bây giờ công nghệ thông tin đã phát triển nên việc cho mượn sách, quản lý sách cũng khá dễ dàng” – Thùy Duyên chia sẻ.
Mô hình xe buýt sách được đặt tại Đường sách TP.HCM
Cũng nhờ áp dụng công nghệ thông tin, “Tủ sách chuyền tay” giúp bạn đọc dễ dàng tìm kiếm sách theo nhu cầu. Không chỉ vậy, người tìm sách còn có thể biết thông tin cuốn sách mình cần tìm, nó có ở tủ sách này không… “Chúng em có lập phần mềm làm nhóm, quản lý lý lịch tình nguyện viên, quá trình làm việc giữa tình nguyện viên với bạn mượn nên mọi việc cũng không quá khó khăn như nhiều người nghĩ” – bạn Lương Huỳnh Tú Tuyền (trong nhóm) cho biết.
Theo các thành viên trong “Tủ sách chuyền tay”, dự án tủ sách này sẽ tiếp tục duy trì và phát triển hơn nữa. Bên cạnh đó là áp dụng công nghệ tiên tiến giúp sách tiếp cận người đọc dễ dàng hơn, từ chính tại địa phương nơi họ đang sống. Bởi số sách tiềm ẩn trong cộng đồng rất lớn, hơn bất cứ nhà sách nào. Những quyển sách đang nằm trên kệ, trong kho của người này có thể giúp ích cho nhiều người học khác, đó là ý nghĩa của việc đầu tư xây dựng thêm website “Sách chuyền tay” để mỗi người dân tại thành thị hay nông thôn có thể truy cập, tìm kiếm và chia sẻ các sách hiện có. Mỗi địa phương trở nên thân thiện và đáng sống hơn nhờ chính những bạn trẻ biết cho, không chỉ nhận.
Thúy Kiều
Bình luận (0)