Phải thay đổi công nghệ nếu muốn tồn tại, ứng dụng công nghệ trên cơ sở dùng chung và chung tay phát triển văn hóa đọc… Đây là giải pháp được nêu ra tại hội thảo “Trao đổi kinh nghiệm và định hướng phát triển bền vững lĩnh vực xuất bản, in và phát hành trong điều kiện dịch Covid-19” vừa diễn ra mới đây.

Đường sách TP.HCM – nơi phát triển văn hóa đọc đang nỗ lực thu hút khách trở lại sau thời gian giãn cách xã hội
Hội thảo do Bộ Thông tin và Truyền thông tổ chức với hình thức trực tuyến có sự tham gia của các đơn vị xuất bản, nhà sách trên cả nước.
Khó khăn chồng chất
Theo Cục Xuất bản, In và Phát hành cho biết, năm 2020, trung bình toàn ngành có sự suy giảm tới 40%. Tuy nhiên, con số này không đánh giá sự suy giảm ngành một cách nguy hiểm. Đây là xu hướng tiêu cực của ngành xuất bản.
Nguyên nhân do sự đứt gãy nguồn nguyên liệu đầu vào – nguồn bản thảo là khó khăn đầu tiên mà ngành gặp phải. Bên cạnh đó, giấy in biến động, có loại tăng 60%. Các doanh nghiệp cố gắng duy trì sản xuất, điều này làm cho nguồn lực doanh nghiệp đẩy tới chân tường. Ngoài ra còn nguyên nhân nữa là do sức mua thị trường giảm dẫn tới thị trường bị thu hẹp.
Đối với lĩnh vực in, nơi bị ảnh hưởng nặng nề từ Covid-19 bao gồm TP.HCM, Bình Dương, Đồng Nai cho nên ngành này thực sự khó khăn chồng chất khó khăn.
Hiện nay, mối lo ngại lớn nhất là sự đứt gãy chuỗi khách hàng, khả năng sớm phục hồi khá thấp, 15% khách hàng nước ngoài ngừng đơn hàng tại Việt Nam và chuyển sang các đơn vị khác trong khu vực. Cho nên, việc nối lại chuỗi khách hàng này sẽ rất khó khăn.

Phát triển văn hóa đọc sẽ góp phần gỡ khó cho ngành xuất bản
Bà Phan Thị Thu Hà – Giám đốc Nhà xuất bản Trẻ cho hay, từ cuối tháng 5, Covid-19 gây khó khăn cho hoạt động xuất bản trên địa bàn TP.HCM. Các nhà in hoạt động ba tại chỗ chỉ đáp ứng 30% công suất, không đáp ứng nhu cầu in sách. Hiện nay, Nhà xuất bản Trẻ chủ yếu thực hiện bản thảo đã khai thác trước đó, thiếu kinh phí mua bản thảo mới.
Ông Lê Hoàng – Giám đốc Công ty Đường sách TP.HCM cho rằng, thời gian qua, lãnh đạo Cục Xuất bản, In và Phát hành đã có những tác động, giúp thông thương vận chuyển sách giáo khoa, sau này là cho mở cửa lại hoạt động doanh nghiệp xuất bản, cửa hàng sách. Tuy nhiên kinh tế xuất bản yếu kém so với các ngành khác. Doanh thu xuất bản năm 2019 là 2.775 tỷ đồng.
| Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Phạm Anh Tuấn đề nghị Cục Xuất bản, các đơn vị phát hành làm việc nghiêm túc, nghiên cứu nghiêm túc chính sách của Nhà nước và những vướng mắc từ đó đề xuất kiến nghị chính quyền địa phương, cơ quan chủ quản. Ngành xuất bản cần căn cơ, đi vào phần ngọn, không đi vào phần gốc coi bạn đọc là thị trường để đẩy mạnh văn hóa đọc. Văn hóa đọc tốt lên thì mới có thị trường, phát hành được sách. Phải nâng cao chất lượng sách, tìm hiểu cuốn sách giá trị để giới thiệu với bạn đọc. |
Theo ông Lê Hoàng, con số đó chỉ bằng doanh thu của một doanh nghiệp trong ngành khác. “Tìm giải pháp nâng cao sức đọc, đẩy mạnh thị trường mới tạo được sự phát triển lâu dài cho ngành sách” – ông Lê Hoàng nói.
Áp dụng công nghệ để gỡ khó
Trước khó khăn, đại diện các đơn vị xuất bản, in và phát hành cũng nêu giải pháp, kiến nghị chính sách phù hợp để phát triển trong điều kiện Covid-19.
Ông Đỗ Quang Hưng – đại diện Công ty giải pháp Minh Đức, đơn vị chuyên cung cấp thiết bị về ngành in chia sẻ, công ty mình có nhiều giải pháp để tích hợp các công nghệ, giảm nhân lực, tăng năng suất lao động. Nhất là trong thời điểm Covid-19 này nhân công cho ngành in đang khó khăn nên phía đơn vị này đề xuất các đơn vị nên có chủ trương định hướng cụ thể tìm hiểu nhu cầu của doanh nghiệp để kết hợp các giải pháp có lợi.

Một cửa hàng bán sách tại Đường sách TP.HCM hoạt động lại sau thời gian giãn cách xã hội
Bà Khúc Thị Hoa Phượng – Giám đốc Nhà xuất bản Phụ nữ Việt Nam cho biết, nhà xuất bản đang đẩy mạnh khai thác các kênh ngân sách, dịch vụ, liên kết, các hoạt động in ấn… để bù đắp doanh thu. “Chúng tôi nhanh chóng giải phóng các công việc tồn đọng trong dịch; kết nối bạn hàng; kết nối trở lại thị trường đã bị đứt gãy; tìm kiếm bạn hàng mới; đẩy mạnh kênh online, chuyển đổi số; ưu tiên nguồn lực sản xuất; đầu tư có trọng tâm trọng điểm; tiếp tục khai thác kênh ngân sách, đấu thầu, liên kết, dịch vụ; đẩy mạnh kênh thư viện – trường học; đầu tư mở rộng đối tác tại các tỉnh thành…” – bà Phượng nhấn mạnh.
Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Phạm Anh Tuấn đề nghị Cục Xuất bản, các đơn vị phát hành làm việc nghiêm túc, nghiên cứu nghiêm túc chính sách của Nhà nước và những vướng mắc từ đó đề xuất kiến nghị chính quyền địa phương, cơ quan chủ quản. Ngành xuất bản cần căn cơ, đi vào phần ngọn, không đi vào phần gốc coi bạn đọc là thị trường để đẩy mạnh văn hóa đọc. Văn hóa đọc tốt lên thì mới có thị trường, phát hành được sách. Phải nâng cao chất lượng sách, tìm hiểu cuốn sách giá trị để giới thiệu với bạn đọc.
Ngoài ra, các đơn vị phải áp dụng công nghệ trong cả khâu quản trị và sản xuất. “Qua đại dịch, ta thấy cần đổi mới sản xuất, ứng dụng công nghệ. Ai đồng hành với công nghệ thì chi phí giảm, tăng sức cạnh tranh…” – Thứ trưởng Phạm Anh Tuấn nhấn mạnh.
Trinh Hồ

Bình luận (0)