Trong tiến trình điều chỉnh quy hoạch và mở rộng không gian phát triển, TP.Đà Nẵng đang đứng trước yêu cầu định hình một tầm nhìn đô thị mới hiện đại và bền vững, tăng trưởng mạnh mẽ đồng thời phải giữ được bản sắc riêng. Theo các chuyên gia, vấn đề cốt lõi là sắp xếp lại không gian đô thị, gìn giữ bản sắc, phát triển sinh thái và thúc đẩy kinh tế tri thức. Qua đó hướng đến mô hình phát triển hài hòa, bền vững và nâng cao chất lượng sống cho người dân…
Sắp xếp lại không gian phát triển
Dự thảo điều chỉnh quy hoạch TP.Đà Nẵng đảm bảo kế thừa những nội dung quy hoạch phù hợp thực tiễn của Quảng Nam và Đà Nẵng trước hợp nhất, đồng thời bổ sung phát triển những vấn đề mới để tạo đột phá, kiến tạo không gian phát triển mới. Theo đó, dự thảo điều chỉnh quy hoạch Đà Nẵng giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn 2050 định hình ba vùng chức năng: vùng ven biển phía đông là động lực tăng trưởng với các trung tâm dịch vụ, tài chính, logistics, đổi mới sáng tạo và đào tạo nhân lực; vùng trung du, miền núi phía tây phát triển nông – lâm nghiệp công nghệ cao gắn với bảo tồn sinh thái, tài nguyên; vùng biển – hải đảo khai thác kinh tế biển, du lịch chất lượng cao song song bảo vệ môi trường.
Định hướng đột phá gắn với các khu chức năng và ngành kinh tế mũi nhọn. Khu kinh tế mở Chu Lai dự kiến mở rộng từ hơn 27.000ha lên khoảng 42.000ha, mục tiêu đến 2030 phát triển thêm 7 khu công nghiệp và lấp đầy 14 khu công nghiệp hiện có.
Việc điều chỉnh quy hoạch tổng thể không chỉ là bài toán kỹ thuật về phân khu chức năng mà còn là cơ hội để Đà Nẵng tái cấu trúc mô hình phát triển, dung hòa giữa các vùng không gian và xác lập bản sắc riêng cho đô thị trong giai đoạn mới.
Ở góc nhìn quy hoạch sinh thái, PGS.TS Võ Văn Minh – Hiệu trưởng Trường ĐH Sư phạm (ĐH Đà Nẵng) – cho rằng, Đà Nẵng cần xây dựng cấu trúc đô thị đồng hành cùng mặt nước và hệ sinh thái tự nhiên. Hệ thống sông, hồ và các vùng cảnh quan ven núi không chỉ là yếu tố môi trường mà còn là nền tảng để hình thành không gian sống chất lượng cao, tạo bản sắc khác biệt cho thành phố. Việc giữ gìn các hành lang sinh thái, phát triển đô thị theo hướng thích ứng với thiên nhiên sẽ giúp Đà Nẵng duy trì lợi thế “thành phố đáng sống” trong dài hạn.
Theo PGS.TS Trần Đình Thiên – nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, quy hoạch mới cần khai thác sâu các giá trị văn hóa lịch sử, đặc biệt là di sản Chăm Pa và bản sắc xứ Quảng, để tạo nên “sắc thái Đà Nẵng” riêng biệt. Bản sắc không chỉ nằm ở kiến trúc hay cảnh quan mà còn ở chiều sâu văn hóa, lối sống và cách tổ chức không gian đô thị gắn với lịch sử phát triển vùng đất.
Tầm nhìn đô thị khoa học – giáo dục
Song song với việc định hình không gian, quy hoạch Đà Nẵng mới còn hướng đến mục tiêu xây dựng đô thị trí tuệ dựa trên khoa học – công nghệ, giáo dục và hệ sinh thái công nghiệp hiện đại.
Từ góc nhìn của đội ngũ trí thức, GS.TS Bùi Văn Ga – nguyên Thứ trưởng Bộ GD-ĐT – chia sẻ mong muốn thành phố xây dựng một bản quy hoạch tổng thể “có tầm nhìn nhiều thế kỷ”, quan tâm đến từng con đường, góc phố, tạo sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên, giữa phát triển và bảo tồn. Đặc biệt, sự phát triển cần lan tỏa đồng đều từ đô thị đến nông thôn, từ đồng bằng đến miền núi, xóa dần khoảng cách về chất lượng cuộc sống của người dân trong toàn thành phố.
Trong bối cảnh cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi căn bản phương thức quản lý và sản xuất, ông Ga kỳ vọng Đà Nẵng sẽ tiên phong ứng dụng AI vào quản trị đô thị, phát triển kinh tế số và nâng cao chất lượng dịch vụ công, tiến tới xây dựng “thành phố trí tuệ”. Khoa học – công nghệ và GD-ĐT tiếp tục được xem là nền móng cho chiến lược phát triển dài hạn. ĐH Đà Nẵng với vai trò là trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cần được đầu tư tương xứng, gắn kết chặt chẽ với hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và nhu cầu của doanh nghiệp. Đồng thời, hệ thống giáo dục phổ thông cần được nâng cao chất lượng nhằm tạo nguồn tuyển sinh vững chắc, đáp ứng yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên số.
Về kinh tế, thành phố hướng tới xây dựng hệ sinh thái công nghiệp đa dạng, thu hút các nhà đầu tư chiến lược, phát triển các khu công nghiệp gắn với dịch vụ và đổi mới sáng tạo. Điều này không chỉ tạo việc làm bền vững cho người dân mà còn giúp giữ chân nguồn nhân lực trẻ, thúc đẩy quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng giá trị gia tăng cao.
Song song với phát triển kinh tế, việc tôn tạo di tích lịch sử, phát huy di sản văn hóa và tạo môi trường thuận lợi cho sáng tác nghệ thuật sẽ góp phần xây dựng đời sống tinh thần phong phú, giữ gìn bản sắc địa phương trong bối cảnh đô thị hóa nhanh.
Đà Nẵng đang đứng trước cơ hội lịch sử để định hình một mô hình phát triển mới, kết hợp hài hòa giữa quy hoạch không gian, bản sắc văn hóa và động lực khoa học – công nghệ. Từ các định hướng chiến lược của thành phố đến những góp ý của đội ngũ trí thức và chuyên gia, một tầm nhìn chung đang dần rõ nét hơn. Đó là xây dựng Đà Nẵng trở thành đô thị trí tuệ, phát triển bền vững và giữ được “sắc thái riêng” trong hành trình vươn lên thành trung tâm kinh tế – văn hóa – giáo dục lớn của khu vực miền Trung – Tây Nguyên và cả nước.
Hàn Giang
Bình luận (0)