Sự kiện giáo dụcTin tức

TP.HCM: Cơ chế, chính sách nổi bật về khoa học công nghệ mang lại hiệu quả rõ nét

Tạp Chí Giáo Dục

Chiều 14-4, Ban chỉ đạo về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số TP.HCM đã tổ chức Hội nghị sơ kết quý I-2026, phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm quý II về thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị, Đề án 204 của Ban Bí thư và Đề án 06 của Chính phủ.

Ông Lâm Đình Thắng – Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM báo cáo tại hội nghị

Tại đây, ông Lâm Đình Thắng – Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM – cho biết, trong quý I, TP đã bước đầu triển khai 4 cơ chế, chính sách nổi bật, có sự lan tỏa rõ nét.

Đó là cơ chế thí điểm thương mại hóa kết quả nghiên cứu và tài sản trí tuệ; cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với công nghệ mới – điển hình là UAV; cơ chế phát triển Sàn giao dịch công nghệ thế hệ mới và chính sách mới – Nghị quyết số 02 về chế độ hỗ trợ cho lực lượng tham gia xây dựng, chuẩn hóa cơ sở dữ liệu.

Trong đó, cơ chế thí điểm thương mại hóa kết quả nghiên cứu và tài sản trí tuệ là cơ chế đột phá quan trọng nhất. Cơ chế trực tiếp giải quyết điểm nghẽn lớn nhất hiện nay là khoảng cách giữa nghiên cứu và thị trường. Đây là hướng tiếp cận theo mô hình của Israel và Tổ chức nghiên cứu khoa học và công nghiệp khối thịnh vượng chung CSIRO.

Đề án thí điểm với các đổi mới căn bản, cho phép doanh nghiệp tham gia tiếp nhận và khai thác kết quả nghiên cứu ngay sau nghiệm thu. Hỗ trợ toàn diện quá trình thương mại hóa: hoàn thiện công nghệ, sở hữu trí tuệ, kết nối thị trường. Đổi mới cơ chế tài chính theo hướng chia sẻ rủi ro, tăng hấp dẫn với doanh nghiệp. Áp dụng cơ chế định giá linh hoạt và bảo vệ người thực thi, phù hợp thị trường và thông lệ quốc tế (Israel). Kết quả bước đầu rất tích cực, thu hút 54 sản phẩm công nghệ với tổng vốn hơn 500 tỷ đồng, trong đó hơn 50% là vốn ngoài ngân sách (trong đó 30/54 là sản phẩm công nghệ chiến lược, 22/54 là doanh nghiệp đăng ký tham gia). Điều này cho thấy, khi cơ chế được tháo gỡ, xã hội – đặc biệt là doanh nghiệp lập tức tham gia và dẫn dắt quá trình đổi mới sáng tạo.

Với cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với công nghệ mới – điển hình là UAV, TP đã mạnh dạn triển khai cơ chế sandbox đối với các công nghệ mới, đặc biệt là thiết bị bay không người lái (UAV) trong lĩnh vực logistics.

Kết quả nổi bật, TP đã thử nghiệm thành công mô hình giao hàng bằng UAV (bay thử nghiệm tại Khu Công nghệ cao), là cơ sở để khai trương tuyến vận chuyển hàng hóa bằng UAV vượt biển Cần Giờ – Vũng Tàu (Vn Post).

Cơ chế này thể hiện tư duy mới của TP chấp nhận thử nghiệm – chấp nhận rủi ro có kiểm soát; tạo không gian cho doanh nghiệp công nghệ phát triển sản phẩm thực tế. Đây là tiền đề quan trọng để phát triển các ngành công nghệ chiến lược khác như AI, IoT, robot, kinh tế tầm thấp TP.HCM.

Trong quý II, Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM đề xuất Ban chỉ đạo thực hiện Nghị quyết 57 của TP chỉ đạo triển khai 3 cơ chế, 4 chính sách.

Trong đó, cần tập trung nghiên cứu và đề xuất nhóm nội dung trong Luật Đô thị đặc biệt để giải quyết các điểm nghẽn về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số như: tổ chức quản lý hạ tầng và hệ thống đổi mới sáng tạo (tài sản công dùng chung); cơ chế chỉ định mua sắm công, đặt hàng khoa học công nghệ; phát triển dữ liệu số và bản sao số trong quản trị siêu đô thị; mở rộng đào tạo đặc thù; thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu và triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) với các đãi ngộ riêng biệt cho nhà khoa học.

Bên cạnh đó tái tuyển dụng cán bộ Đoàn không chuyên trách làm cộng tác viên Nghị quyết 57 tại xã, phường, đặc khu. Chính sách này tập trung vào việc ưu tiên cán bộ Đoàn bán chuyên trách cấp xã nghỉ theo quy định vào ngày 31-5-2026. Việc tiếp nhận dựa trên xét hồ sơ, ưu tiên những người có trình độ đại học, thạc sĩ và tích cực hoạt động Đoàn, với các chuyên ngành phù hợp như luật, công nghệ thông tin, kỹ thuật và quản lý Nhà nước.

Vai trò của các cộng tác viên này là thực hiện 7 nhiệm vụ trọng tâm nhằm thúc đẩy chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo ở cấp cơ sở, bao gồm: hỗ trợ dịch vụ công trực tuyến, số hóa/làm sạch dữ liệu địa phương, tuyên truyền/phổ cập kỹ năng số, phát hiện “Sáng kiến cơ sở”, hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp tại địa bàn, thúc đẩy ứng dụng công nghệ cao vào sản phẩm địa phương, và kết nối nguồn lực trí thức trẻ.

Theo ông Thắng, quý I-2026 cho thấy khi cơ chế, chính sách được thiết kế đúng và triển khai quyết liệt tạo ra sự thay đổi thực chất, khơi thông dòng chảy từ nghiên cứu đến thị trường và từ dữ liệu đến quản trị. Với cách tiếp cận đồng bộ giữa thể chế, công nghệ và tổ chức thực hiện, TP.HCM đang tạo ra những chuyển biến tích cực đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thành động lực tăng trưởng chủ yếu, triển khai hiệu quả Nghị quyết 57.

Hồ Trinh

Bình luận (0)