Trong giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn 2045, ngành GD-ĐT TP.HCM sẽ tập trung vào ba trụ cột chiến lược để hiện thực hóa tầm nhìn chuyển đổi số, thiết lập văn hóa “nói dựa trên dữ liệu”, tổ chức hoạt động, định hướng phát triển dựa trên dữ liệu.
Trước bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) đang tái định nghĩa cách con người học tập và làm việc, trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Bảo Quốc – Phó Giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM khẳng định chuyển đổi số tại TP.HCM không còn là sự lựa chọn ưu tiên mà đã trở thành chiến lược sống còn để xây dựng hệ thống quản trị hiện đại, minh bạch và hiệu quả.
Để hiện thực hóa tầm nhìn này, ông Quốc cho biết trong chiến lược 2026-2030, tầm nhìn 2045 về chuyển đổi số, ngành giáo dục thành phố tập trung vào ba trụ cột chiến lược: thứ nhất là quyết liệt chuyển dịch từ quản trị dữ liệu phân tán sang thống nhất, xây dựng khung kiến trúc dữ liệu liên thông toàn ngành dựa trên học bạ số và chữ ký số, đảm bảo mọi quyết định quản lý đều dựa trên phân tích dữ liệu chính xác và đặt an toàn thông tin cá nhân lên hàng đầu; thứ hai là chủ động thích ứng và làm chủ AI, chuyển dịch từ kiểm tra kiến thức đơn thuần sang đánh giá năng lực sáng tạo, đồng thời ứng dụng AI để cá nhân hóa lộ trình học tập trên cơ sở đảm bảo đạo đức nhà giáo; thứ ba là kiến tạo không gian đổi mới sáng tạo thông qua các mô hình trường học thông minh, STEM và Robotic, tạo mạng lưới liên kết chặt chẽ với các viện nghiên cứu và doanh nghiệp để nuôi dưỡng tư duy giải quyết vấn đề cho học sinh.
Trong đó, với trụ cột quyết liệt chuyển dịch từ quản trị bằng dữ liệu phân tán sang thống nhất, mục tiêu cốt lõi là xây dựng một khung kiến trúc hệ thống dữ liệu giáo dục liên thông, đảm bảo mọi thông tin được chuẩn hóa và dùng chung trong toàn ngành. Hướng tới việc vận hành đồng bộ trên nền tảng hồ sơ điện tử, học bạ số và chữ ký số, đảm bảo các quyết định quản lý phải dựa trên sự phân tích dữ liệu chính xác, thay vì dựa trên cảm tính.
“Ở trụ cột này, ngành giáo dục sẽ tập trung giải quyết bài toán làm thế nào để dữ liệu luôn đảm bảo bốn tiêu chí: “đúng, đủ, sạch, sống”. Đây là vấn đề then chốt vì thực tế hiện nay vẫn còn những sai sót, điều chỉnh về thông tin của học sinh và giáo viên dù đã triển khai liên thông dữ liệu. Song song đó, đặt yếu tố bảo mật và an toàn dữ liệu cá nhân lên hàng đầu trong quá trình xây dựng hệ thống” – ông Quốc cho hay.
Với trụ cột Chủ động thích ứng và làm chủ kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), ông Quốc nhấn mạnh yếu tố thay đổi tư duy đánh giá, chuyển dịch mạnh mẽ từ việc kiểm tra kiến thức đơn thuần sang đánh giá năng lực sáng tạo của người học. Ứng dụng AI như những trợ lý ảo để cá nhân hóa lộ trình học tập cho từng học sinh.
“Điều quan trọng là cần xác lập các nguyên tắc về đạo đức và an toàn khi sử dụng công nghệ trong nhà trường. Đặc biệt tìm giải pháp giúp người thầy tự tin làm chủ AI nhưng vẫn giữ vững được các giá trị đạo đức của nhà giáo” – ông Quốc đặt vấn đề.
Đối với trụ cột Kiến tạo không gian đổi mới sáng tạo, ông Nguyễn Bảo Quốc ví đây chính là “Trái tim của trường học số”. Với trụ cột này, ông cho biết ngành GD-ĐT TP hướng tới quy hoạch không gian giáo dục mới, trong đó không chỉ dừng lại ở phòng học truyền thống mà cần quy hoạch các trung tâm nghiên cứu khoa học ngay tại các cơ sở giáo dục thông minh. Sử dụng các mô hình STEAM, STEM và robotic để kết nối kiến thức học thuật với thực tiễn, gắn kết lý thuyết và thực hành. Hình thành sự gắn kết chặt chẽ giữa trường phổ thông với các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp công nghệ.
Ông Quốc khẳng định, thông qua không gian này sẽ nuôi dưỡng tinh thần khởi nghiệp và tư duy giải quyết vấn đề cho học sinh, từ đó tìm kiếm phương án tối ưu nhất về nguồn lực để xây dựng các không gian đổi mới sáng tạo này một cách hiệu quả.
“Thành công của cuộc chuyển đổi số không chỉ nằm ở thiết bị hiện đại mà quan trọng nhất là sự chuyển đổi tư duy và nhận thức của đội ngũ nhân sự trong toàn ngành, đồng thời đặt ra bài toán then chốt về việc duy trì dữ liệu luôn “đúng, đủ, sạch, sống” và tối ưu hóa nguồn lực để triển khai thực tiễn hiệu quả”.
Theo ông Hồ Tấn Minh – Chánh văn phòng Sở GD-ĐT TP.HCM, trong chiến lược chuyển đổi số giáo dục, ngành GD-ĐT TP xác định đổi mới, nâng cao nhận thức tư duy của cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên, để xác định rằng nhiệm vụ chuyển đổi số là nhiệm vụ sống còn, chứ không phải là hạ tầng công nghệ. Hiện tại 98% cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên toàn ngành đã hoàn thành các lớp cơ bản, nâng cao về chuyển đổi số, năng lực số.
“Trong giai đoạn từ 2026-2030, tầm nhìn 2045, ngành GD-ĐT TP xác định là giai đoạn chiến lược dữ liệu, hoàn thành nội dung dữ liệu, thiết lập văn hóa nói dựa trên dữ liệu, tổ chức hoạt động, định hướng phát triển dựa trên dữ liệu. Hiện nay cơ sở dữ liệu toàn ngành lớn nhưng chưa đủ. Mô hình tới đây cần quản lý tập trung dữ liệu cốt lõi, sử dụng AI phân tích dữ liệu và định hướng công việc. Để làm sao chúng ta không xây dựng kế hoạch dựa trên cảm tính mà trên dữ liệu…” – ông Minh nhấn mạnh.
Riêng với bậc mầm non, ông Minh cho hay, ngành giáo dục đang nghiên cứu việc ứng dụng AI, công nghệ để chuẩn hóa trẻ làm quen với tiếng Anh, làm quen toán và môi trường xung quanh, giúp tối ưu hóa hiệu quả giáo dục trẻ.
Khương Yến
Bình luận (0)