Trong bối cảnh thị trường năng lượng có nhiều biến động, đặc biệt là nguồn cung dầu mỏ, khí đốt và xăng dầu chịu tác động từ tình hình thế giới, yêu cầu thúc đẩy sử dụng nhiên liệu mới, nhiên liệu xanh và giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Cùng với đó, quá trình chuyển đổi năng lượng theo hướng xanh, sạch và bền vững không chỉ gắn với mục tiêu giảm phát thải, mà còn là điều kiện quan trọng để TP.HCM bảo đảm tăng trưởng kinh tế – xã hội bền vững và nâng cao năng lực thích ứng của doanh nghiệp trong giai đoạn mới…
Lượng phát thải ra môi trường rất đáng lo ngại
Đây là nhấn mạnh của ông Bùi Tá Hoàng Vũ – Giám đốc Sở Công thương TP.HCM – tại Hội thảo “Chuyển đổi năng lượng xanh – động lực tăng trưởng bền vững”.
Ông Vũ thông tin, mỗi ngày TP.HCM tiêu thụ khoảng 160-200 triệu kWh điện cùng với khoảng 3.000 tấn xăng dầu và lượng khí gas lớn. Nếu không chuyển đổi sang năng lượng sạch, lượng phát thải ra môi trường sẽ rất đáng lo ngại. Đặc biệt, đến năm 2030, TP.HCM được dự báo cần công suất cực đại khoảng 16.000MW, trong khi năm 2025 chỉ hơn 9.100MW.
“Một trung tâm dữ liệu đang được xúc tiến tại Củ Chi với quy mô 16ha có thể cần tới 2.000MW khi vận hành, tương đương khoảng 1/4 nhu cầu hiện nay. Điều này cho thấy áp lực đảm bảo nguồn năng lượng cho mục tiêu tăng trưởng hai con số là rất lớn. Trong bối cảnh đó, đầu tư cho chuyển đổi năng lượng xanh chính là đầu tư cho tương lai”, ông Vũ khẳng định.
Theo ông Vũ, TP cần đồng thời triển khai nhiều giải pháp như chuyển đổi phương tiện, kêu gọi đầu tư, bổ sung nguồn phát sạch, tháo gỡ cơ chế phát triển điện mặt trời, điện gió… nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng, đồng thời bảo đảm chất lượng chuyển đổi xanh trong thời gian tới.
Tham gia hội thảo, ông Bùi Minh Thạnh – Phó Chủ tịch UBND TP.HCM – cho biết, thế giới đang bước vào một giai đoạn chuyển dịch sâu sắc, nơi năng lượng, công nghệ và môi trường hội tụ thành một trục cạnh tranh chiến lược toàn cầu. Trong bối cảnh đó, các đô thị lớn không chỉ thích ứng mà cần chủ động đi trước, dẫn dắt và định hình xu thế phát triển mới.
Theo ông Thạnh, năm 2026 là năm đầu tiên TP.HCM triển khai nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP.HCM nhiệm kỳ 2025-2030. TP xác định rõ: chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo là ba trụ cột chiến lược xuyên suốt. Hiện nay, TP đang triển khai Đề án chuyển đổi xanh giai đoạn 2025-2035 với 10 trụ cột, 76 chỉ tiêu cụ thể, với nhu cầu huy động nguồn lực khoảng 900.000 tỷ đồng. Quan điểm xuyên suốt của TP là phát triển nhanh phải đi đôi với bền vững, tăng trưởng kinh tế gắn với nâng cao chất lượng môi trường và chất lượng sống của người dân.
“Trong toàn bộ tiến trình chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng là trụ cột then chốt. TP.HCM đang triển khai các định hướng lớn: phát triển năng lượng tái tạo, thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm, phát triển hydro xanh, amoniac xanh và hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Trong lĩnh vực đô thị và giao thông, TP đặt mục tiêu đến năm 2030: 100% phương tiện giao thông công cộng sử dụng năng lượng sạch”, ông Thạnh chia sẻ.
Bà Nguyễn Thị Phương Hà – Phó Chủ tịch Liên minh Tái chế Bao bì Việt Nam – cho biết, chuyển đổi năng lượng xanh không còn là một lựa chọn, mà đã trở thành một yêu cầu tất yếu. Tuy nhiên, để quá trình chuyển đổi này thực sự hiệu quả, cần một cách tiếp cận tổng thể – nơi năng lượng, tài nguyên và quản lý chất thải được nhìn nhận trong cùng một hệ sinh thái tuần hoàn.
Dùng nhiên liệu sinh học giảm phát thải
Ông Trần Đình Cường – Tổng Giám đốc Trung tâm sản xuất, Công ty CP Thành Thành Công – Biên Hòa (AgriS) – kiến nghị: “Chính phủ và các cơ quan, ban ngành xem xét lại chính sách giá mua điện sinh khối. Chúng tôi đã xác định bã mía là nguồn sinh khối (biomass) để phát điện. Hiện nay, toàn bộ các nhà máy trong hệ thống AgriS đều tự sản xuất điện để phục vụ nhu cầu nội bộ, phần dư thừa được hòa lưới điện quốc gia”.
Theo ông Cường, nếu có một mức giá hợp lý, các doanh nghiệp mía đường có thể tận dụng hạ tầng sẵn có để thu mua thêm phụ phẩm nông nghiệp, duy trì phát điện quanh năm. Việc huy động nguồn lực từ các “trung tâm nhiệt điện rảnh rỗi” này không chỉ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa thiết bị mà còn đóng góp quan trọng vào việc đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia và thúc đẩy mạnh mẽ tiến trình chuyển đổi xanh của Việt Nam…
Theo ông Phạm Bình An – Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM, quy mô TP.HCM sau sáp nhập khoảng 14 triệu người. TP sở hữu hơn 11,4 triệu xe máy và 1,3 triệu ô tô. Phương tiện giao thông quá lớn gây áp lực cho môi trường TP. Để khắc phục tình trạng này, trước mắt TP cần quy định các vùng phát thải thấp như Cần Giờ, Côn Đảo, trong khi đó khu vực trung tâm có tác động lớn sẽ thực hiện từng bước. Trong đó, quy định cụ thể cho các nhóm đối tượng như phương tiện vận tải hành khách công cộng, xe cá nhân và xe công nghệ. Cùng với đó, áp dụng các tiêu chuẩn khí thải, phát triển kết cấu hạ tầng giao thông vận tải đáp ứng lộ trình chuyển đổi xanh, phát triển trạm sạc.
TS. Đào Duy Anh – Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công thương) thông tin, Việt Nam đã xây dựng lộ trình rõ ràng cho nhiên liệu sinh học. Cụ thể, theo quy định hiện hành, thị trường sẽ duy trì hai loại xăng là E5 – RON92 và E10 – RON95. Đáng chú ý, từ ngày 30-4-2026, xăng RON95 khoáng sẽ chính thức được thay thế bằng xăng E10 – loại nhiên liệu phối trộn 10% ethanol. Kết quả ban đầu cho thấy tín hiệu tích cực.
Theo đánh giá của TS. Duy Anh, từ khi triển khai E5 (năm 2018) đến E10 (từ 2025), chưa ghi nhận phản hồi tiêu cực đáng kể từ người tiêu dùng. Các nghiên cứu trong nước cũng chỉ ra rằng E10 chỉ ảnh hưởng rất nhỏ, khoảng 1-2% đến hiệu suất và tuổi thọ động cơ – mức tác động gần như không đáng kể so với lợi ích môi trường mang lại. Quan trọng hơn, nhiên liệu sinh học giúp giảm đáng kể lượng phát thải khí nhà kính. Với mỗi lít xăng phát thải khoảng 2,5kg CO₂, nếu giảm được 1 triệu m³ xăng khoáng trong tổng tiêu thụ khoảng 12 triệu m³ mỗi năm, có thể cắt giảm tới 2,5 triệu tấn CO₂. Đây là con số rất ý nghĩa trong bối cảnh Việt Nam đã cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 tại COP26. Không chỉ dừng lại ở môi trường, xăng E10 còn mở ra cơ hội phát triển ngành công nghiệp sinh học, góp phần tạo việc làm, ổn định đầu ra cho nông sản và giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Trong bối cảnh Việt Nam vẫn phải nhập khẩu khoảng 30% nhu cầu xăng dầu, việc nâng tỷ lệ phối trộn ethanol lên 10% đồng nghĩa với khả năng giảm tương ứng lượng xăng khoáng nhập khẩu – một bước tiến quan trọng trong đảm bảo an ninh năng lượng.
Sông Hậu
Bình luận (0)